پژوهشگران دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تبریز، موفق به ساخت مونوکلونال آنتی بادیهای جدیدی برای درمان سرطان سینه شدند. این مونوکلونال آنتی بادیها که به کمک تکنیک فاژدیسپلی تولید شده اند، نتایج آزمایشگاهی بسیار مناسبی را در درمان سلولهای سرطانی سینه از خود نشان داده اند. به گفته دکتر مرتضی مطلب نژاد سردهائی سیستم IGF نقش مهمی در رشد، متاستاز و مقاومت نسبت به درمان در سلولهای توموری سرطان سینه ایفا میکند و مهار این سیستم از طریق مهار IGF-IR، میتواند رشد سلولهای توموری را مهار کرده و مقاومت آنها نسبت به درمان را کاهش دهد.
دکتر مرتضی مطلب نژاد سردهایی در توضیح دقیقتر این پروژه عنوان کرد، ما یک کتابخانه آنتیبادی فاژی غیر ایمیون را مورد استفاده قرار دادیم و با استفاده از تکنیک پنینگ SCFVهای اختصاصی بر علیه یک اپیتوپ از دُمِین خارج سلولی IGF-IR را جداسازی کردیم. اختصاصیت SCFVهای جداسازی شده را با استفاده از روشهای مختلفی از جمله پلیکلونال الایزا، مونوکلونال الایزا، الایزای فاز محلول، کلونی پیسیآر و سکانس کردن ژن مورد بررسی قرار دادیم و در نهایت اثرات ضد تکثیری و آپوپتوزی SCFVهای جداسازی شده را به روش MTT و Annexin V/PI بررسی کردیم. نتایج ما نشان داد که هدف قرار دادن IGF-IR به وسیلهی SCFV میتواند یک راهکار مناسبی برای درمان سرطان سینه باشد و شواهد بیشتری را مهیا کرد مبنی برا ین که هدف قرار دادن همزمان IGF-IR و HER2 میتواند در درمان سرطان سینه بسیار موثر باشد. این SCFVها از کتابخانهی فاژی کاملا انسانی جداسازی شده اند، بنابراین هنگام استفاده در انسان پاسخ ایمنی میزبان را تحریک نخواهد کرد، علاوه بر این، سایز کوچکی دارند و به راحتی میتوانند وارد بافتهای توموری شوند، همچنین تولیدشان راحتتر، ارزانتر و به صرفهتر میباشد.
با توجه به همه این مطالب این SCFVها برای هدف قرار دادن IGF-IR در درمان سرطان سینه بسیار مناسب میباشند. وی در ادامه افزود: علاوه بر مهار رشد سلولهای سرطانی و کاربرد درمانی این SCFVها، میتوان این قطعات آنتی بادی را با نانو ذرات مغناطیسی کونژگه کرده و در عکسبرداری و تشخیص تومورها نیز از آنها استفاده کرد. همچنین تومور مارکر IGF-IR اختصاصی سرطان سینه نبوده و در انواع مختلف تومورها از جمله سرطان کلورکتال نیز بیان میشود که نشان دهنده طیف گسترده کاربرد این قطعات آنتی بادی در تشخیص و درمان انواع مختلف تومورها میباشد. وی در ادامه تأکید کرد که در حال حاضر نیز مشغول انجام پروژهای تکمیلی بر روی این SCFVها از جمله کونژوگاسیون شان با نانو ذرات، تاثیرشان بر روی سلولهای سرطانی مختلف و مدلهای حیوانی هستیم. این پژوهش بخش از پایان نامه دکتر مرتضی مطلب نژاد سردهایی میباشد که به سرپرستی جناب آقای دکتر مهدی یوسفی (عضو هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی تبریز) و با همکاری خانم دکتر لیلی عاقبتی ملکی، دکتر حمید نیکخو و دکتر وحید یونسی انجام شده که نتایج آن در مجله ی Tumor Biology چاپ شده و در تاریخ ۳۰/ ۰۲/ ۱۳۹۷ نیز به شماره ثبت اختراع ۹۵۷۸۳ در اداره ی کل مالکیت معنوی ثبت گردیده است.
ایران توانا



